Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi 54

Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi

Hatay’ın Dörtyol ilçesinde, Payas beldesinde konumlanan Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi kervansaray, hamam, Pazar, medrese  ve camiiden oluşmaktadır. Külliye sadrazam Sokullu Mehmet Paşa tarafından Mimar Sinan’a yaptırılmıştır. 1574 yılında yapımı tamamlanan külliye bir avlu etrafındaki kubbe ve odalardan meydana gelmektedir.Yapımında yerel ve yöresel bir görüntüyü yakalamak amacıyla malzemelerde kesme taş kullanımına önem verilmiştir. Tarihte farklı uygarlıklara şahit olmuş külliye kullanımı itibari ile önemli bir iskele ve konaklama merkezi olarak hizmet etmiştir.

Sahile kapsamlı bir külliye yapımının deniz ve karayolu güvenliği açısındanfaydalı olacağı düşünülmüştür.Gemi inşası, tersane niteliğinde kullanılan ve daha çok kullanılmak istenen Payas Limanı’nın Kıbrıs seferi sırasında büyük bir stratejik öneme sahip olacağı öngörülmekteydi. Kıbrıs’ın 1570 gibi fethedilmesiyle birlikte Payas beldesinin canlandırılması gerekiyordu. Sokullu’nun beldeye genel olarak şehre olanilgisiyle yapılanan her şey; orayı canlı ve verim alınacak bir liman haline getirmek adınaydı.  Yapılan bu külliyeetrafında doğan Payas, 1590’lardan itibaren İskenderun limanının gölgesinde kalmaya başlamıştır. Ancak buna rağmen canlı bir ticaret limanı olarak kendisini korumayı başarmıştır.

Günümüzde Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi

Çarşısı, camisi, hamamı ile on beş dönümlük alanı kaplamakta olan Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi denize yakınlığı ve eski bir kalenin değerlendirilmek istenmesi ile  şu an bulunduğu konuma inşa edilmiştir. Mimarisinde en çok dikkat çeken detay, çarşının dikdörtgensel şeklidir. Ayrıca dua kubbesi olarak adlandırılan kısmı da görülmeye değerdir. Mimari aynı zamanda dikey bir eksenle külliyeyi ikiye ayırır.Sosyalleşme ve ticari amaçla kullanılacak kısımlar için farklı; cami, mektep ve hamamı içeren batı kısmı ise genellikle dini fonksiyonu olan yerleri yan yana toplamaktadır.

Görmeden Dönmeyin

Külliye sade tutulmuş, ancak önemli yerler renkli taş süslemelerle bezenmiştir. Payas’taki Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi yalnızca hac güzergahındaki insanları misafir etme veya savaştan dönen orduları karşılama yeri olarak görülmemeli. Yapıldığı dönemde siyasetten stratejiye, ticaretten sosyal yaşama o kadar çok insanı ve olayı etkiledi ki; Hatay’da gezilecek yerler listenizde vaktinizi ayırmanız gereken yegane noktalardan biri olarak bakmalısınız. Döneminin sonrasında farklı alanlardaki önemini farklı ölçülerde yitirmiş olsa da Hatay’ın öncül turizm ve tarih mekanlarından biri olmasıyla hala görülmeye değerdir ve bakanlığın korumasındadır.

 

Hatay gezinizden memnun ayrılmak için bu yerleri de mutlaka görmenizi tavsiye ederiz!

Bir önceki yazımız olan İskenderun Sahili başlıklı makalemizde Hatay gezilecek yerler, iskenderun nasıl bir yer ve iskenderun sahili hakkında bilgiler verilmektedir.

Bir Cevap Yaz